Τετάρτη 11 Δεκεμβρίου 2019 | 08:14

ΕπικαιρότηταPointer

Θεωρητική αγραμματοσύνη | Η κουλτούρα της αμάθειας

«Πράγματι, καθυστερήσαμε να ανταποκριθούμε στις προσδοκίες της μεσαίας τάξης, μισθωτών και ελεύθερων επαγγελματιών». Το είπε ο Τσίπρας, σε συνέντευξή του στη συντηρητική γαλλική εφημερίδα «Le Figaro», επ' ευκαιρία του ταξιδιού του στο Παρίσι (όπου ξανασυναντήθηκε με το φίλο του τον… Ολαντρέου).
 
Το σχόλιό μας δεν αφορά την υποκριτική αυτοκριτική, που δεν την κάνουν για πρώτη φορά ο Τσίπρας και οι υπόλοιποι συριζαίοι, αλλά τον ορισμό της περιβόητης «μεσαίας τάξης». Η μεσαία τάξη είναι οι μισθωτοί και οι ελεύθεροι επαγγελματίες! Κι ο άνθρωπος που λέει αυτή την παπαριά παριστάνει τον μαρξιστή. Πρόκειται περί ανθρώπου θεωρητικά αστοιχείωτου. Οχι μόνο από τη σκοπιά της μαρξιστικής επιστήμης, αλλά από τη σκοπιά των κοινωνικών επιστημών γενικά.
 
Οι τάξεις δε χωρίζονται με βάση τα εισοδήματα ούτε με βάση τη σχέση εργασίας, αλλά με βάση τη θέση τους στην παραγωγή. Οι μισθωτοί, για παράδειγμα, μπορεί να ανήκουν στην εργατική τάξη, μπορεί να ανήκουν και στα μισθωτά μικροαστικά στρώματα. Οι ελεύθεροι επαγγελματίες μπορεί να ανήκουν στην αστική τάξη (αν μισθώνουν εργατική δύναμη, διαθέτουν μέσα παραγωγής και κάνουν διευρυμένη αναπαραγωγή), αλλά μπορεί να ανήκουν και στα μικροαστικά στρώματα.
 
Και βέβαια, οι εργάτες και οι ελεύθεροι επαγγελματίες δεν ανήκουν σε καμιά μεσαία τάξη, αλλά σε διαφορετικές τάξεις. Εργάτης είναι αυτός που δε διαθέτει μέσα παραγωγής, που ασκεί μόνο εκτελεστική και όχι διευθυντική εργασία και που ανταλλάσσει την εργασία του με μέσα συντήρησης. Πού να τα ξέρει, όμως, αυτά ο Τσίπρας; Μήπως άνοιξε ποτέ του το «Κεφάλαιο» του Μαρξ ή έστω κάποιο καλό εγχειρίδιο πολιτικής οικονομίας; Ο,τι διάβασε διαγωνίως από εδώ και από εκεί και ό,τι άκουσε επαναλαμβάνει. Και πάντοτε από αστικές πηγές.
 

Η κουλτούρα της αμάθειας

 
Ο Ηλίας Κανέλλης, που έχει μεγάλη ιδέα για τον εαυτό του (φαίνεται ακόμα και από τον τρόπο που γράφει), ανέλαβε να κατακεραυνώσει τον Τσίπρα απ' αφορμή τα όσα είπε για τη «Ντόιτσε Βέλε». «Η κουλτούρα της αμάθειας» ήταν ο τίτλος του κεντρικού σχολίου στην καθημερινή στήλη του στα «Νέα» (21.11.2019). Με την ευκαιρία, είπε να ρίξει κι ένα γλείψιμο στην οικογένεια Μητσοτάκη. Δημοσίευσε, λοιπόν, και μια φωτογραφία του Παύλου Μπακογιάννη, με το εξής σχόλιο: «Μόναχο, στη διάρκεια της δικτατορίας. Ο Παύλος Μπακογιάννης στο στούντιο του ραδιοσταθμού της Ντόιτσε Βέλε, διαβάζει ένα από τα κείμενά του που ενοχλούσαν ιδιαίτερα τη χούντα - και συσπείρωναν τους Ελληνες που, ακούγοντας κρυφά το σταθμό στα βραχέα κύματα, μάθαιναν τους λόγους για τους οποίους όφειλαν να βρίσκονται απέναντι από το καθεστώς των συνταγματαρχών».
 
Τι να πεις τώρα; Καμία σχέση με τη «Ντόιτσε Βέλε», που όντως μετέδιδε ελληνικό πρόγραμμα στα βραχέα και που την άκουγε κρυφά πολύς κόσμος στη διάρκεια της χούντας. Μόνο που ο Μπακογιάννης δεν είχε καμιά σχέση με τη DW, στης οποίας το ελληνικό πρόγραμμα επικεφαλής ήταν ο Βάσος Μαθιόπουλος. Ο Μπακογιάννης εργαζόταν στη Βαυαρική Ραδιοφωνία, η οποία κάθε βράδυ είχε μια εκπομπή στα ελληνικά, η οποία ακουγόταν μόνο στην περιοχή του Μονάχου και την άκουγαν οι έλληνες μετανάστες φόρα παρτίδα και όχι κρυφά. Αυτός ήταν, άλλωστε και ο σκοπός της εκπομπής, όπως έλεγε ο Κ. Πετρογιάννης, διευθυντής μετά τον Μπακογιάννη: «Το πρόγραμμα ιδρύθηκε για να δώσει κατά πρώτο λόγο τις πρώτες βοήθειες στους Έλληνες που είχαν έρθει εδώ φρέσκοι και δεν ήξεραν τίποτε και δεύτερον για να μην ακούν οι Ελληνες και κατ' επέκταση οι ξένοι τις εκπομπές από τις ανατολικές χώρες, τις κομμουνιστικές χώρες, που είχαν εκπομπές στην Πράγα ή στη Βουδαπέστη και ήταν στα ελληνικά. Αυτοί ήταν οι δύο στόχοι, τίποτα άλλο».
 
Κατόπιν αυτών, ο «πολύς» Κανέλλης έχει να διαλέξει ανάμεσα στο χαρακτηρισμό του αμαθούς και σ' αυτόν του συνειδητού διαστρεβλωτή της ιστορικής αλήθειας. Ο,τι και να διαλέξει, το χαρακτηρισμό του γλείφτη των Μητσοτάκηδων δεν τον χάνει.
Κυριακή 01 Δεκεμβρίου 2019